Максім Танк

Самы светлы паэт Беларусі. На ягоных вершах я выхоўваўся. Сямнаццатага верасня яму споўнілася б дзевяноста пяць.


ІРЫНКА

Ірынцы спадабалася
Цудоўная вясна.
Як восені даждалася,
Пайшла прасіць яна,

Прасіць нябёс ня хмарыцца,
Вятроў — не галасіць,
Срабрыстых росаў раніцай
На травах не гасіць;

Каб сонейка высокае
Сьвяціла на палі,
А кветкі сінявокія
Зноў на лугох цьвілі;

Прасіць сям'ю крылатую
Зь лясоў не адлятаць,
Бярозку расахатую
Лістоў не атрасаць...

Прасіла яна шчыра так,
Прасіла ўсю зіму,
І мо' вясна аж з выраю
Вярнулася таму.

Вярнулася, пяе ізноў
Зь бярозкай над ракой,
Пяе сярод дуброў, лугоў
Зь Ірынкаю малой.


СЯРОД ЛЯСОЎ
НАДНЁМАНСКІХ

Сярод лясоў наднёманскіх,
Густога сасьняка
Жыла малая Верачка —
Дачушка лясьніка.

Яна дружыла з дрэвамі,
З птушынаю сям'ёй,
Зьвярынай усялякаю
І зь ягадай лясной.

Ды вось аднойчы восеньню
Лес, чуе, не пяе,
І стала ёй нявесела,
Сум агарнуў яе.

Шкада ёй ападаючых
Лістоў і матылькоў,
Шкада ёй адлятаючых
У вырай журавоў.

І вось, пацешыць Верачку
Жучкі прыбеглі спрытныя,
Камарыкі гульлівыя,
Мурашкі працавітыя.

Гудуць, зьвіняць і раяцца.
Зь сьвітаньня да начы,
Ня знаюць, як гаротніцы
Ў бядзе дапамагчы.

Прыбеглі зайцы шэрыя,
Вавёрачкі гульлівыя,
Бабры, лісіцы, вожыкі,
Казулі палахлівыя.

Паселі кругам, раяцца
Зь сьвітаньня да начы,
Ня ведаюць, як Верачцы
Ў бядзе дапамагчы.

Усёй сям'ёй зьявіліся
Цецярукі стракатыя,
Глушцы, вароны з совамі
Ды зь дзятламі насатымі.

Сядзяць на дрэвах, раяцца
Зь сьвітаньня да начы,
Ня ведаюць, як Верачцы
Ў бядзе дапамагчы.

Пачуў пра гэта павучок.
Пытае: — што за гул?
Мо' я, сябры-таварышы,
Як-небудзь памагу? —

— Ну, дзе табе! Маўчаў-бы лепш
Ты ў засені лістка, —
Гавораць і сьмяюцца ўсе
З малога павучка.

І ён па павуціначцы,
Пакрыўджаны, палез
Дамоў, пад ліст арэхавы,
У хмызьнякі, у лес.

А як настала ночанька,
Серп месяца зазьзяў,
Ён павуціну тонкую
Хутчэй снаваць пачаў.

Ад кусьціка да кусьціка,
Між лапак і галін,
Ад ёлкі да сасоначкі,
Ад неба да зямлі.

А потым зоры ясныя
З краплістаю расой
Павесіў ён званочкамі
На павуцінцы той.

Калі-ж прачнулася зара
І ветрык прыляцеў,
Лес залатымі струнамі,
Ажыўшы, зазьвінеў.

На звон устала Верачка.
Сьцяжынаю лясной
Ідзе яна і дзівіцца,
Што лес сьпявае зь ёй.

Кране рукой рабіны куст —
Звон чуецца рабінавы,
Кране яна каліны куст —
Звон чуецца калінавы.

А сонца струны павучка
Кране празрыстьм променем,
Заслухаешся, як гудуць
Лясы-бары над Нёманам.


ЕХАЎ КАЗАЧНІК БАЙ

— Ехаў казачнік Бай
Цераз сёлы і гай.
Баіць ці не?
— Бай!

— Ён пытаўся ў мяне:
— Што даць дзецям у сьне? —
Баіць ці не?
— Бай!

— Я прасіў: дзецям дай
Казку-песеньку, Бай!
Баіць ці не?
— Бай!

— А найлепшую зь іх
Дам для самых малых.
Баіць ці не?
— Бай!

Тым хто любіць мяне
І хто першы засьне. —
Баіць ці не?
— Не!

Максім Танк